Azken eguneraketa: iraila 2025
Administrazioarekin goi-zuzendaritzako kontratu baten bidez lotutako lan-kontratuko langileek funtzionario gisa sortutako hirurtekoak jasotzeko aukera.
Goi-zuzendaritzako kontratu baten bidez Administrazioarekin lotuta dauden lan-kontratuko langileek funtzionario gisa sorrarazitako hirurtekoak jasotzeko aukerari dagokionez, egokitu dakiekeen antzinatasun-ordainsaria jasotzeko eskubidea izango dute soilik kontratuan egoera hori espresuki aurreikusi denean, adostu diren kasu eta baldintzetan.
Goi-zuzendaritzako kontratu baten bidez Administrazioari lotutako lan-kontratuko langileek funtzionario gisa sortutako hirurtekoak jasotzeko aukerari buruzkoa da gaia.
Horretarako, Enplegatu Publikoaren Oinarrizko Estatutuaren Legearen testu bateginean aurreikusitakoa aztertu behar da; testu bategin hori urriaren 30eko 5/2015 Legegintzako Errege Dekretuaren bidez onartu zen (aurrerantzean, TRLEBEP), eta abuztuaren 1eko 1382/1985 Errege Dekretua, goi-zuzendaritzako langileen lan-harreman berezia arautzen duena (aurrerantzean, 1382/1985 ED).
TRLEBEPek bete egin du Espainiako Konstituzioaren 103.3 artikuluak jasotzen duen konstituzio-agindua, zeinaren arabera legez arautuko baita funtzionario publikoen estatutua.
Beraz, TRLEBEPek, Estatuko legegileari emandako konstituzio-agindua betetzeaz gain –Administrazio Publiko guztietako funtzionario guztientzat komuna den guztia barne hartuta–, bere zerbitzura dauden lan-kontratudun langileei aplikatu beharreko lege-arau espezifikoak jasotzen ditu; horrek ez du esan nahi, inola ere, Administrazio Publikoen zerbitzuko langile mota bakoitzari aplikatu beharreko araubide juridikoak nahasi edo asimilatu egiten direnik.
Horri dagokionez, TRLEBEPek indarrean dauden araubide juridikoen dualtasunari eusten dio, funtzionarioei aplikatu beharreko araubide juridikoa arautuz eta TRLEBEPen jasotako manuetatik lan-kontratudun langileei zein aplikatu behar zaizkien adieraziz, hala nola administrazio publikoetan sartzeko merezimenduaren eta gaitasunaren printzipio konstituzionalen aplikazioa edo bateraezintasunen araubidea, eta horrek ez du esan nahi araubide juridiko bera dagoenik.
Horrela, bada, Konstituzio Auzitegiak ekainaren 11ko 99/1987 epaian adierazi duenez, Konstituzioak zerbitzari publikoentzako estatutu-araubidea ezartzearen alde egin du, eta TRLEBEPek irizpide hori jasotzen jarraitu du bere artikuluen bidez.
Esan bezala, TRLEBEPek ez du inolako araubide juridikorik sartu administrazio publikoen zerbitzuko langile motak homogeneizatzeko edo asimilatzeko, eta 8. artikuluan karrerako funtzionarioak eta langile lan-kontratudunak bereizten ditu.
Ildo horretan, karrerako funtzionarioak Administrazioarekin estatutu-harreman baten bidez lotuta daude, eta harreman hori Administrazio Zuzenbideak arautzen du, zerbitzu profesional ordainduak emateko modu iraunkorrean, eta Enplegatu Publikoaren Oinarrizko Legearen testu osoa aplikatzen zaie.
Aldiz, Administrazioari kontratu-izaerako harreman baten bidez lotutako langile lan-kontratudunek, lan-arloko legeria eta hitzarmenez aplikatu beharreko gainerako arauak betetzeaz gain, TRLEBEPen manuak ere bete behar dituzte, espresuki hala xedatzen dutenean.
Ondorioz, funtzionarioak eta lan-kontratuko langileak bi motatako langileak dira, Administrazioarekin izaera desberdineko harreman juridikoa dutenak, eta araubide juridiko propioa dutenak.
Tratu ezberdintasun hori Auzitegi Konstituzionalak bermatzen du, zeinak, Konstituzioaren 14. artikulua aztertzean, honakoa zehazten duen: “Egituren arteko berdintasuna edo desberdintasuna (funtzionario-egoerak, adibidez) Zuzenbidea sortzean datzala —benetako oinarri soziologikoa alde batera utzita—, Zuzenbideak haietaz egiten duen definizioaren emaitza da; hau da, Zuzenbidearen egitura juridikoaren emaitza, zeina hainbat faktorek zedarritu baitezakete. Beraz, berdintasun-printzipioaren babesean, ez da zilegi sortzen dituzten arau juridikoek jatorrian parekatu ez dituzten egoerak asimilatzen saiatzea. Diskriminazioa, izatekotan, Administrazioak desberdintze-irizpide ez objektibo ez orokorrak aplikatzearen ondorio izango da.” (Konstituzio Auzitegiaren 7/1984, 99/1984 eta 112/2004 epaiak).
Funtzionarioen eta langile lan-kontratudunen arteko aldea finkatu ondoren, aztertu behar da ea egokia den Administrazioari goi-zuzendaritzako kontratu baten bidez lotutako lan-kontratuko langileek karrerako funtzionario gisa aurretik sortutako hirurtekoak jasotzen jarraitzea.
Goi-zuzendaritzako kontratuaren lan-harreman berezia denez, bidezkoa da ordenamendu juridikoak figura horretarako ezartzen duen araudi espezifikoa aztertzea.
Ildo horretan, 1382/1985 EDaren 3. artikuluak hau dio:
“Bat. Goi-zuzendaritzako langileen lan-harremanari dagozkion eskubideak eta betebeharrak alderdien borondatearen arabera arautuko dira, Errege Dekretu honetako arauak eta aplikatu beharreko gainerakoak betez.
Bi. Lan-legeria komuneko gainerako arauak, langileen estatutua barne, errege-dekretu honetan espresuki aipatzen diren kasuetan edo kontratuan bereziki horrela adierazten denean soilik aplikatuko dira.
Hiru. Errege Dekretu honek edo alderdien arteko itunek arautzen ez duten guztian, legeria zibilean edo merkataritza-legerian eta haren printzipio orokorretan xedatutakoari jarraituko zaio”.
Halaber, Errege Dekretu horren 4. artikuluaren Bi apartatuan ezartzen denez, kontratuak honako hauek jaso beharko ditu gutxienez:
“c) Hitzartutako ordainsaria, partida guztiak zehaztuta, eskudirutan edo jenerotan.”
Transkribatutako manuen arabera, goi-zuzendaritzako lan-kontratu baten bidez lotutako langileek hirurtekoak edo antzeko kopurua jasotzeko eskubidea izan dezaten, lan-kontratuak antzinatasunagatiko osagarria aitortzea eta jasotzea aurreikusi beharko du, eta, gainera, aipatutako osagarriaren barruan berariaz ezarri beharko dira horretarako onar daitezkeen “aurretiko zerbitzuak”.
Azaldutakoaren arabera, goi-zuzendaritzako lan-kontratu bati lotutako langileek dagokien antzinatasun-ordainsaria jasotzeko eskubidea izango dute, baldin eta kontratuan berariaz egoera hori aurreikusi bada, adostutako kasuetan eta baldintzetan.
Aurreko guztia gorabehera, gogoratu behar da, zuzendaritza nagusi honen eskumenen araubidearen arabera, zuzendaritza nagusi honek egiten dituen kontsulten erantzunak informatzeko baino ez direla, eta, ondorioz, ez direla irizpide lotesleak, ez dutela ez eskubiderik ez eskubide-itxaropenik sortzen, eta ez dutela inolako loturarik sortzen dagozkien prozedura-motekin. Gainera, nahitaezko izaera edo izaera loteslerik ez dutenez, erantzun horien hartzaile diren organoek, hala badagokio, horietan jasotako iritziarekin bat ez datorren erabakia hartu ahal izango dute azkenean.
Buletin honetan jasotzen diren kontsulten erantzunek erantzuna emateko unean indarrean dagoen araudiaren arabera planteatutako galderei erantzuten diete, eta, beraz, erantzun horiek ondorengo lege-aldaketen edo ebazpen judizialen eragina jasan dezakete.