Familiakoak zaintzeko eszedentzian egondako denbora, norberaren interesarengatiko eszedentzia eskatu ahal izateko.

Enplegatu Publikoaren Oinarrizko Estatutuaren Legearen testu bategina (aurrerantzean, TREBEP) onartzen duen urriaren 30eko 5/2015 Legegintzako Errege Dekretuaren 89. artikuluak interes partikularragatiko borondatezko eszedentziaren administrazio-egoera aurreikusten du 1.a) apartatuan.

89. artikuluko 2. atalean ezarritakoaren arabera, karrerako funtzionarioek eszedentzia hau lortu ahal izango dute ".aurreko bost urteetan, gutxienez, edozein administrazio publikotan modu efektiboan jardun badute. Nolanahi ere, estatutu hau garatzeko emango diren Funtzio Publikoko legeek, karrerako funtzionarioak eszedentzia eskatu ahal izateko bete behar duen zerbitzu-aldia baino laburragoa ezarri ahal izango dute, eta eszedentzian egoteko gutxieneko epeak ere zehaztuko dituzte.”.

Kontuan hartu behar da, beraz, TREBEPek interes partikularragatiko borondatezko eszedentzia-egoeran egoteko gutxieneko aldi batzuk, baina ez gehienezko aldi batzuk, aurreikusten dituela.

Oinarrizko Estatutua garatzeko Funtzio Publikoaren legeak onartu arte, TREBEPen azken xedapenetako laugarrenean xedatutakoa aplikatuz, testu horretan xedatutakoaren aurka ez doan guztian, aplikatzekoa izango da Funtzio Publikoa Erreformatzeko Neurriei buruzko abuztuaren 2ko 30/1984 Legean eta Administrazio Egoeren Erregelamendua onartzen duen 365/1995 Errege Dekretuan jasotako administrazio-egoeren arauketa.

Aipatu Araudiaren 16.2 artikuluak hurrengoa dio: “interes partikularpeko borondatezko lan-utzialdi egoera deklaratzea eskatzeko, beharrezkoa izango da edozein Administrazio Publikotan eskabidea egin aurreko bost urteetan benetako zerbitzuak egin izana.”.

Langileen Batzorde Gorenak, Administrazio-Egoeren Araudia aplikatzeko irizpideak finkatzen dituen 1995eko uztailaren 13ko Akordioan, interes partikularpeko borondatezko lan-utzialdia emateko zerbitzu konputagarritzat hartzen ditu:

“a) Edozein administrazio publikotan, organismo autonomotan eta Gizarte Segurantzako entitate kudeatzailetan karrerako funtzionario, praktiketako funtzionario, bitarteko funtzionario, behin-behineko langile, lan-kontratudun edo administrazio-kontratudun gisa emandakoak.

Kanpo geratzen dira 30/1984 Legearen 29.3.a) artikuluaren babesean borondatezko eszedentzia-egoera erabaki zuten estatu-sozietateetan egindako zerbitzuak.

Hala ere, Nazioko Gobernuko kideen eta Estatuko Administrazio Orokorreko Goi Karguen Bateraezintasunei buruzko maiatzaren 11ko 12/1995 Legea indarrean jartzen denetik aurrera, zerbitzu eraginkortzat hartuko dira lege horren ondorioz borondatezko eszedentzia-egoera zerbitzu bereziengatik aldatzen dutenek emandakoak.

b) Aktiboan emandako zerbitzuak, autonomia-erkidegoetan emandako zerbitzuak, zerbitzu bereziak, seme-alabak zaintzeko eszedentzia, sektore publikoan zerbitzuak betetzeagatiko borondatezko eszedentzia –aurreko zenbakiko irizpidearen arabera baztertu gabeak–, destinoaren itxaropena, nahitaezko eszedentzia eta irmo deklaratzen ez den behin-behineko etenaldia”.

Beraz, lehen adierazitako zerbitzu guztiak zenbatu ahal izango dira, praktiketako funtzionario izendatu zenetik igarotako denbora barne, baldin eta zerbitzu horiek etenik gabe eman badira.

Bestalde, familiakoak zaintzeko eszedentzia azaroaren 5eko 39/1999 Legean sartutako berritasun bat da, langileen familia- eta lan-bizitza bateragarri egitea sustatzeko. Lege hori Langileen Batzorde Nagusiaren 1995eko uztailaren 13ko Erabakiaren ondoren onartu zen.

Horregatik, senitartekoak zaintzeko eszedentzia-egoera Akordio horretan ez badago ere interes partikularragatiko borondatezko eszedentzia emateko zerbitzu konputagarritzat, interpretatu daiteke senideak zaintzeko eszedentzian emandako denbora zenbatu egin daitekeela aipatutako ondorioetarako; izan ere, bere helburua eta izaera seme-alabak zaintzeko eszedentziaren parekoa da, eta hori bai jasotzen da Akordioan. Bi eszedentziak batera arautzen dira EPOEren 89.4 artikuluan.

Azkenik, familiartekoak zaintzeko eszedentzia-aldia amaitu baino lehen eskatu behar da lanera itzultzeko; izan ere, epe hori amaitu baino lehen egiten ez bada, interes partikularragatiko borondatezko eszedentzia-egoeran dagoela adieraziko da, ofizioz, eta egoera horretan gutxienez bi urte eman beharko ditu.

Aurreko guztia gorabehera, gogoratu behar da, zuzendaritza nagusi honen eskumenen araubidearen arabera, zuzendaritza nagusi honek egiten dituen kontsulten erantzunak informatzeko baino ez direla, eta, ondorioz, ez direla irizpide lotesleak, ez dutela ez eskubiderik ez eskubide-itxaropenik sortzen, eta ez dutela inolako loturarik sortzen dagozkien prozedura-motekin. Gainera, nahitaezko izaera edo izaera loteslerik ez dutenez, erantzun horien hartzaile diren organoek, hala badagokio, horietan jasotako iritziarekin bat ez datorren erabakia hartu ahal izango dute azkenean.

Buletin honetan jasotzen diren kontsulten erantzunek erantzuna emateko unean indarrean dagoen araudiaren arabera planteatutako galderei erantzuten diete, eta, beraz, erantzun horiek ondorengo lege-aldaketen edo ebazpen judizialen eragina jasan dezakete.