Azken eguneratzea: 2026(e)ko maiatza
Estatuko Administrazio Orokorrean zerbitzuak ematen dituen karrerako funtzionarioaren administrazio-egoera. BAME azterketa gainditu ondoren, Osasun Zientzietako espezialistaren prestakuntza-programa egin nahi du.
Egindako kontsultari dagokionez, bidezkoa da Estatuko Administrazioan zerbitzuak ematen dituen eta Osasun Zientzietako espezialistari dagokion prestakuntza egin nahi duen karrerako funtzionario baten administrazio-egoera aztertzea, BAME azterketa gainditu ondoren.
Emandako informazioaren arabera, kontsulta egin duen unitateak proposatutako bi aukerak aztertu behar dira.
Lehenik eta behin, otsailaren 7ko 315/1964 Dekretuak, Estatuko Funtzionario Zibilen Lege artikulatua onartzen duenak (aurrerantzean, 315/1964 Dekretua), 72. artikuluan aurreikusten duen ikasketa-lizentzia. Lizentzia horrek indarrean jarraitzen du, Enplegatu Publikoaren Oinarrizko Estatutuaren (TREBEP) Legearen testu bategina onartzen duen urriaren 30eko 5/2015 Legegintzako Errege Dekretuaren azken xedapenetako laugarrenaren arabera. Honela dio:“Funtzio Publikoko legeak eta horiek garatzeko erregelamenduzko arauak eman arte, administrazio publiko bakoitzean indarrean egongo dira giza baliabideak antolatzeari, planifikatzeari eta kudeatzeari buruz indarrean dauden arauak, estatutu honetan ezarritakoaren aurkakoak ez diren bitartean”.
Funtzio publikoarekin zerikusi zuzena duten gaiei buruzko ikasketak egiteko eman ahal izango da baimen hau, dagokion mailaz goragoko kargudunak aldeko txostena eman ondoren, eta funtzionarioak soldata eta famili osagarria jasotzeko eskubidea izango du, aipatutako aginduak adierazten duen bezala.
Horrela, lizentzia, nahitaez, karrerako funtzionarioak eskaria egiten duen unean bere lanpostuan betetzen dituen ezagutza-arloarekin eta funtzioekin lotutako prestakuntza gehitzeko aukera ematen duten ikasketei lotuta dago.
Interesatzen zaigunari dagokionez, azaroaren 21eko 44/2003 Legeak, osasun-arloko lanbideak antolatzeari buruzkoak, eta otsailaren 8ko 183/2008 Errege Dekretuak, osasun-zientzietako espezialitateak zehaztu eta sailkatzekoak, aurreikusten duten trebakuntza espezializatuaren arloko prestakuntza honela zedarritzen da: egoiliarrari aukera ematen dio egiten ari den espezialitatearen berezko gaitasun profesionalak eskuratzeko, pixkanaka programatutako eta gainbegiratutako lanbide-praktika baten bidez, bere aurrerapenean aurrera egin ahala, lanbide-erantzukizunaren, autonomiaren, lanbide-jardueraren, lanbide-erantzukizunaren eta espezializazioaren esparruan beharrezkoak diren gaitasunak eskuratzeko.
Hala, bada, osasun-zerbitzuaren edo zentroaren eta prestakuntzako espezialistaren arteko lotura aldi baterako lan-harreman berezi baten bidez antolatzen da, 44/2003 Legearen 20.3 f) artikuluak eta lehenengo xedapen gehigarriak xedatzen duten bezala.
Horri dagokionez, nabarmendu behar da lan-kontratu bat egitea ez dela 315/1964 Dekretuaren 72. artikuluaren ikasketa-lizentziaren bidez zerbitzu aktiboan dauden funtzionarioen prestakuntza lortzea bezalakoa. Beraz, egitatezko kasuan arrazoiaren identitaterik ez dagoenez, ez da aukerarik izango lizentzia hori emateko mediku-egoitza aurrera eramateko.
Bigarrenik, sektore publikoan zerbitzuak emateagatiko borondatezko eszedentzia aplikatzea.
Orain arte azaldutakotik abiatuta, eta, oro har, sektore publikoan bi lanpostu betetzea edo jarduerak egitea jarduera publiko bateraezintzat jotzen denez Administrazio Publikoen Zerbitzuko Pertsonalaren Bateraezintasunei buruzko abenduaren 26ko 53/1984 Legearen 1. artikuluaren arabera, bidezkoa da sektore publikoan zerbitzuak emateagatiko borondatezko eszedentzia aztertzea, karrerako funtzionarioak egoitza-programa egin ahal izan dezan.
Eszedentzia hau araututa dago. Funtzio Publikoa Erreformatzeko Neurriei buruzko 30/1984 Legearen 29.3 artikuluan. Estatuko Administrazio Orokorreko Funtzionario Zibilen Administrazio Egoeren Erregelamenduko 15. artikuluak, martxoaren 10eko 365/1995 Errege Dekretuaren bidez onartuak, modalitate horretan sartu ahal izateko baldintzak jasotzen ditu:
“1. Ofizioz edo alderdi batek eskatuta, artikulu honetan araututako egoeran deklaratuko dira edozein herri-administraziotako beste kidego edo eskala batean zerbitzu aktiboan dauden karrerako funtzionarioak, dagokien bateragarritasuna lortu dutenean izan ezik, bai eta sektore publikoko organismo edo erakundeetan lan-kontratu finkoko langile gisa zerbitzuak ematen hasten direnak ere, zerbitzu aktiboko edo zerbitzu berezietako egoeretan egotea ez dagokienean. Bitarteko funtzionario edo aldi baterako lan-kontratuko langile gisa lan egiteak ez du gaituko administrazio-egoera horretara igarotzeko.
(…).
3. Olaizola II Funtzionariek egoera horretan jarraitu ahal izango dute, egoera horren zio izan zen zerbitzu-harremanak dirauen bitartean. Behin karrerako funtzionario edo lan-kontratuko langile finko izateari uzten diotenean, gehienez ere hilabeteko epean eskatu beharko dute jarduneko zerbitzura itzultzea, eta, hala egiten ez badute, interes partikularragatiko borondatezko eszedentzia-egoeran daudela adierazi beharko dute”.
Artikulu horrek dioenaren arabera, karrerako funtzionarioak jarduneko zerbitzuan beste kidego edo eskala batean daudenean edo sektore publikoan lan-kontratuko langile finko gisa lan egiten dutenean deklaratuko da eszedentzia hau, eta berariaz debekatuko da eszedentzia ematea kasu hauetan: bitarteko funtzionario edo aldi baterako lan-kontratuko langile gisa lanpostuak betetzea.
Tarteki hori martxoaren 3ko 255/2006 Errege Dekretuaren bidez sartu zen, Administrazioaren giza baliabideak behar bezala planifikatzen eta kudeatzen laguntzeko, bai langile premiei erantzuteko, bai enpleguaren behin-behinekotasuna murrizteko.
Beraz, berariazko araudirik ez dagoenez, hura interpretatu egin beharko da. “hitzen berezko zentzuaren arabera, testuinguruari, aurrekari historiko eta legegileei eta aplikatu behar diren garaiko gizarte-errealitateari dagokienez, funtsean haien espirituari eta xedeari erreparatuta”., Kode Zibilaren 3. artikuluaren arabera.
Horrela, aztertzen ari garen kasuan eszedentzia ematea bidezkoa den ala ez erabakitzeko, barneko mediku egoiliarren lan-harreman horren izaera aztertu behar da.
Ikus dezakegun lehenengo gauza da osasun-zientzietako espezialistak trebatzeko egoitza urriaren 23ko 2/2015 Legegintzako Errege Dekretuaren bidez onartutako Langileen Estatutuaren Legearen testu bateginaren 2.1.j) artikuluaren lan-harreman berezien katalogoan sartzen dela (aurrerantzean, LGTB). Prestakuntzako espezialistaren eta osasun-zerbitzuaren edo zentroaren arteko lotura ezartzen duen harreman berezia, aipatutako 44/2003 Legearen 20.3 f) artikuluaren arabera.
Alde horretatik, 44/2003 Legearen lehenengo xedapen gehigarriak lan-harreman horren ezaugarriak eta berezitasunak jasotzen ditu, hain zuzen ere, Osasun Zientzietako espezialista-titulua lortzeko prestakuntza jasotzen dutenei aplikatu beharrekoa, bai eta trebakuntza espezifikoko arloetako prestakuntzaren kasuetan ere, baldin eta prestakuntza hori lege honen 20. artikuluan aurreikusitako egoitza-sistemaren bidez egiten bada, prestakuntza hori emateko egiaztatutako zentro publiko edo pribatuetan.
Horretarako, egoiliarrak prestakuntza jasotzen duten osasun-zerbitzuko edo zentroko aldi baterako langile lan-kontratudunak diren arren, eta prestakuntza-programetatik eratorritako jarduera profesionala eta laguntza- eta prestakuntza-jarduerak garatu behar dituzten arren, beren lanaldi espezifikoaren arabera; baldintza sine qua non baldintza izango da erresidentziako prestakuntza-sistema gainditzea dagokion espezialitate medikoa lortzeko.
Ildo horretan, ezartzen da zein kasutan suntsiaraziko diren kontratuak ezarritako ebaluazioak gainditzen ez direnean; zer prozedura erabili diren emandako ebaluazioak berrikusteko; zer iraupen izango duten gehienez kontratuek, prestakuntza-programa bakoitzaren iraupenaren arabera, eta noiz luzatu ahal izango diren salbuespenezko kasuak, interesdunari egotzi ezin zaizkion lan-harremanen eteteak gertatzen direnean, aipatutako xedapen gehigarrian ezarritakoaren arabera.
Beraz, lan-harreman berezia ez da lan-harreman erkide gisa eratzen; aitzitik, lan-harreman berezia, bere izaeragatik ondorioztatzen denez, tresna- eta gaikuntza-izaera duen lan-harremana da, araubide juridiko propio bati lotua.
Horiek horrela, eta barne-mediku egoiliarren lan-harreman bereziaren izaera eta prestakuntza-, tresna- eta gaikuntza-helburua kontuan hartuta, uste da ezin dela, analogiaz, 15. artikuluaren azken tartekian debekatutako aldi baterako lan-harremanarekin parekatu; izan ere, haren prestakuntza- eta asistentzia-helburua, zerbitzuak ematearekin batera, gaitasun profesionalak eskuratzera bideratzen da, eta, horren ondorioz, gaikuntza, espezialitatearen etorkizuneko jarduerarako, eta ez, ordea, lanpostu baten aldi baterako estaldurara edo beharrizan jakin batzuetara.
Azaldutakoaren arabera, 365/95 Errege Dekretuaren 15. artikulua interpretatzeko, kontuan hartu behar da barneko mediku-egoiliarren lan-harreman berezi hori, izaerari eta xedeari dagokienez, eta arauaren zentzua bera ez dela sartzen 15.1 artikuluaren azken tartekiak dakarren debekuaren barruan, karrerako funtzionarioak sektore publikoan zerbitzuak emateagatiko eszedentzia-deklarazioaren ondorioetarako.
Hori guztia, gure Osasun Sistema Nazionalaren asistentziaren kalitatearen printzipioa eta osasun-prestazioen etengabeko hobekuntzaren printzipioa bermatzeko, bai eta osasuna babesteko eskubidea behar bezala betetzen dela bermatzeko ere, Osasunari buruzko apirilaren 25eko 14/1986 Lege Orokorraren 45. artikuluan eta Espainiako Konstituzioaren 43. artikuluan jasotzen den bezala.
Oinarri juridiko hori aplikatuko zaie Estatuko Administrazio Orokorrean zerbitzu aktiboan dauden karrerako funtzionarioei, baldin eta lan-harreman berezi hori formalizatzen badute Osasun Prestakuntza Espezializatuko edozein programa egiteko Osasun Sistema Nazionaleko Medikuntzako, Farmaziako, Erizaintzako eta Psikologiaren, Kimikaren, Biologiaren eta Fisikaren esparruko unibertsitate-titulazioetarako, Osasun Ministerioak deituak.
Nolanahi ere, zehaztu behar da karrerako funtzionarioek eszedentzia-egoera horretan jarraitu ahal izango dutela egoera hori sorrarazi zuen osasun-prestakuntza espezializatuko lan-harreman bereziak iraun bitartean; beraz, lan-harreman hori amaitu edo ebatzi ondoren, gehienez ere hilabeteko epean eskatu beharko da jarduneko zerbitzura itzultzea, eta, hala egiten ez badute, interes partikularragatiko borondatezko eszedentzia-egoeran deklaratuko da, betiere, 95/365 Errege Dekretuaren 15.3 artikuluan xedatutakoaren arabera.
Aurreko guztia gorabehera, gogoratu behar da, zuzendaritza nagusi honen eskumenen araubidearekin bat etorriz, zuzendaritza nagusi honek egiten dituen kontsulten erantzunak informatzeko baino ez direla, eta, ondorioz, ez direla irizpide lotesleak, ez dutela ez eskubiderik ez eskubide-itxaropenik sortzen, eta ez dutela inolako loturarik sortzen dagozkien prozedura-motekin. Era berean, nahitaezko erantzunik edo izaera loteslerik ez dutenez, erantzun horiek jaso dituzten organoek, hala badagokio, erantzunetan jasotako iritziarekin bat ez datorren erabakia hartu ahal izango dute azkenean.
Buletin honetan jasotako kontsulten erantzunek erantzuna ematen diete txostena eman zen unean indarrean zegoen araudiaren arabera planteatutako gaiei, eta, beraz, ondorengo lege-aldaketen edo ebazpen judizialen eragina jasan dezakete.