· ALIA 40B Instruído adestrouse con 40.000 millóns de parámetros adaptados ás características socioculturais españolas para contribuír a garantir que a diversidade cultural e lingüística estea representada na IA
· María González Veracruz: “ALIA é un proxecto aberto, un proceso continuo no que se vai sumando experiencia, investigación, formación e novo coñecemento”
· En o encontro participaron seis centros demostradores que desenvolveron casos de uso sobre modelos de linguaxe e recursos da familia ALIA, relacionados con ámbitos como o xurídico, a atención á cidadanía, a xestión de emerxencias ou a verificación de noticias
· Ademais, como clausura do Programa Nacional de Algoritmos Verdes, desenvolveuse un ‘prompt-a-thon’ no que máis de 30 finalistas de todo o territorio interactuaron con ALIA para contribuír a un consumo enerxético máis responsable
ALIA 40B Instruído xa está a disposición do ecosistema español de intelixencia artificial. O novo modelo de linguaxe que proporciona ALIA, unha infraestrutura pública impulsada polo Ministerio para a Transformación Dixital e da Función Pública, adestrouse con 40.000 millóns de parámetros e é capaz de interactuar cun interlocutor, fronte aos 7.000 da anterior versión. Ademais, este modelo foi aliñado e instruído cun conxunto de datos e instrucións adaptado ás características socioculturais de España, combinando achegas de tradutores humanos e xeración sintética supervisada. Con iso, ALIA 40B Instruído contribúe a garantir que a diversidade cultural e lingüística de toda España estea representada nos desenvolvementos de IA.
Así anunciar hoxe a secretaria de Estado de Dixitalización e Intelixencia Artificial, María González Veracruz, na apertura da xornada ‘Impulsando o ecosistema de IA’, que acolleu a final do prompt-a-thon ‘Desafío ALIA’, a primeira actividade da Comunidade de IA de Código Aberto lanzada recentemente desde a SEDIA. O encontro, enmarcado no Programa Nacional de Algoritmos Verdes e organizado pola Dirección Xeral de Intelixencia Artificial, expuxo un amplo diálogo sobre como construír unha IA máis responsable, eficiente e sustentable, así como a final dun prompt-a-thon no que máis de 30 participantes de todo o territorio, dos 91 rexistrados, propuxeron solucións de IA que contribúan a un uso máis responsable dos recursos enerxéticos, aplicando o modelo ALIA 40B Instruído.
Segundo a secretaria de Estado, “desde a nosa responsabilidade pública e sempre no marco da defensa dos nosos valores e dos dereitos das persoas, o que queriamos e o que queremos con ALIA son dúas cousas: reforzar a nosa soberanía e impulsar o noso talento. Fomos os primeiros en proporcionar unha infraestrutura pública e aberta de recursos de IA e agora séguennos outros países. La propia Comisión Europea tómanos como inspiración para Open Europe LLM”.
“O desafío que propuxemos hoxe demostra que o camiño de ALIA continúa. É un proxecto aberto, un proceso continuo no que se vai sumando experiencia, investigación, formación e novo coñecemento, e que publica melloras constantemente. E neste camiño, vai xerando oportunidades para o ecosistema”, afirmou González Veracruz.
La familia de modelos de linguaxe ALIA arrincou o pasado xaneiro co modelo basee 40B, sobre o que se foi construíndo. Nos meses sucesivos publicáronse o modelo Roberta Multilingüe, capaz de analizar e clasificar información en varios idiomas, e o modelo SalamandraTA 7B, un sistema de tradución automática que traballa con todas as linguas oficiais e cooficiais do Estado e coas da Unión Europea.
ALIA en acción
O evento contou cun espazo de demostradores no que entidades públicas e privadas presentaron iniciativas nos que xa se está implementando ALIA e outros modelos desenvolvidos no marco do programa ILENIA. Así, os asistentes puideron coñecer de primeira man o potencial dos modelos para mellorar a eficiencia, a accesibilidade e a sustentabilidade en distintos ámbitos como o xurídico, a atención á cidadanía, a xestión de emerxencias ou a verificación de noticias. Os seis centros demostradores ofrecen unha variedade de aplicacións innovadoras que están a impactar positivamente na xestión da información, a toma de decisións e a mellora de servizos públicos.
Cara a unha España referente en IA verde
Ao longo da xornada, que contou cun centenar de participantes, tamén se celebrou un ciclo de mesas de debate no que expertos en tecnoloxía, ética, sustentabilidade e políticas públicas analizaron o impacto social e ambiental da IA, buscando fortalecer a colaboración e a aprendizaxe entre os principais actores do ecosistema español. O programa comezou coa intervención de Cristian Cantón Ferrer, director asociado do Barcelona Supercomputing Center (BSC), que puxo en valor a aposta do Goberno no desenvolvemento da primeira AI Factory do país para democratizar o acceso a esta infraestrutura, reforzar a súa aplicación en beneficio do interese público e reducir as brechas lingüísticas e culturais no ámbito dixital.
La primeira mesa centrouse en como a IA converteuse nunha cuestión estratéxica para a soberanía tecnolóxica dos países, explorando as medidas que España pode adoptar para situarse á vangarda da innovación. Neste contexto, púxose especial atención á norma UNE, que establece criterios para medir e optimizar o consumo enerxético dos algoritmos. Participaron Noelia González, responsable de IA na Universidade Europea; Senén Barro, director do Centro Singular de Investigación en Tecnoloxías Intelixentes (CiTIUS) da Universidade de Santiago de Compostela; Iraia Ibarzabal, CGO de Multiverse Computing; e Rafael Muñoz Guillena, presidente da Sociedade Española de Procesamento da Linguaxe Natural (SEPLN) e secretario xeral do Centro de Intelixencia Dixital (CENID) da Universidade de Alacante.
Para continuar, Nerea Luis, doutora en IA e cofundadora de Lumi Labs; María Grandury, fundadora de Somos NLP e investigadora da Universidade Politécnica de Madrid (UPM); Carlos Riquelme, principal scientist en Microsoft AI; Nuria Ávalos, directora xeral de IndesIA; e Eduardo Ordax, GenAI Lead EMEA de Amazon Web Services, protagonizaron un debate sobre o estado actual da IA, abordando tanto o valor que xa está a achegar á sociedade como as súas limitacións e retos técnicos. O intercambio de visións entre o ámbito académico, o sector privado e as grandes compañías tecnolóxicas permitiu ofrecer unha mirada realista sobre o impacto presente e futuro da IA.
A terceira e última mesa dedicouse á incorporación da intelixencia artificial na Administración pública, presentando casos reais xa en funcionamento. Enrique Ávila Gómez, director do Centro de Referencia de Intelixencia Artificial do Estado Maior da Defensa; Aitor Cubo, director xeral de Transformación Dixital da Administración de Xustiza; Manuel Perera Domínguez, director xeral de Estratexia Dixital da Axencia Dixital de Andalucía (ADA); e Mariví Monteserín Rodríguez, alcaldesa do Concello de Avilés participaron nesta sesión, onde destacaron a súa contribución á eficiencia dos servizos públicos.
Tras clausúraa da xornada a cargo da directora xeral de Intelixencia Artificial, Aleida Alcaide, desveláronse os vencedores do reto. Os gañadores foron seleccionados en función da calidade das interaccións co modelo e a eficiencia no uso dos ‘prompts’ rexistrados na plataforma. O primeiro premio foi outorgado a Sara Khiar Souri e Víctor Humberto Casanova Bernal; seguiulle en segundo lugar Juan Linares Lanzman; e o terceiro premio foi para David Durán Olivar e Emiliano Javier Castro. O obxectivo de ambos os retos era conseguir respostas válidas e lóxicas, usando a menor cantidade de computación posible nas respostas, para alcanzar a máxima eficiencia enerxética.
