· Con este encontro colaborativo de desenvolvedores, o Ministerio para a Transformación Dixital e da Función Pública ha aberto un espazo de diálogo sobre o desenvolvemento dunha IA ética, sustentable e comprometida cos desafíos ambientais
Expertos, representantes institucionais e líderes do ámbito académico e tecnolóxico déronse cita hoxe en Madrid no segundo hackathon ‘Solucións GenAI para a Biodiversidade’. A xornada, organizada pola Secretaría de Estado de Dixitalización e Intelixencia Artificial do Ministerio para a Transformación Dixital e da Función Pública, enmárcase no Programa Nacional de Algoritmos Verdes (PNAV), unha iniciativa que impulsa o desenvolvemento de solucións de intelixencia artificial aliñadas cos retos ambientais.
A secretaria de Estado de Dixitalización e Intelixencia Artificial, María González Veracruz, inaugurou o acto destacando a importancia deste tipo de encontros para consolidar a posición de España na revolución dixital: “Somos un país que por primeira vez ten un Ministerio para a Transformación Dixital e iso é moitísimo máis importante do que vos podedes imaxinar para que este tipo de actividades teñan toda a forza e o apoio. Hoxe estamos a promover o talento e colaborando en iniciativas que demostran que o estamos facendo ben, porque o estamos facendo xuntos”. En este sentido, defendeu que “a Estratexia Nacional de Intelixencia Artificial, que naceu en 2021, foi pioneira e apostou por un forte investimento en dixitalización, pero, sobre todo, por anticiparnos para situar a España e, polo tanto, a Europa, á vangarda desta revolución dixital.”
A secretaria de Estado subliñou que o 26% da economía española xa é dixital e reivindicou o papel da intelixencia artificial como parte da solución fronte á crise climática: “A loita contra a emerxencia climática é unha prioridade para o Goberno desde antes mesmo que a Estratexia Nacional de Intelixencia Artificial. Ver como unha oportunidade para traballar por un desenvolvemento sustentable para todos e todas”.
Este enfoque foi clave no desenvolvemento de políticas públicas que sitúan ás persoas e ao planeta no centro da acción política. Ante os retos ambientais da IA engadiu que “temos que facer pedagoxía sobre o seu consumo de recursos, tanto hídricos como enerxéticos, pois tamén cremos firmemente que a IA ten que ser parte da solución”.
El Programa Nacional de Algoritmos Verdes, enmarcado en la Estrategia Nacional de Inteligencia Artificial, se articula en dos grandes líneas: por un lado, fomentar una IA verde, eficiente y sostenible; y por otro, utilizar su capacidad para optimizar recursos y desarrollar soluciones al servicio de la acción climática. En este sentido, González Veracruz ha especificado que “estamos desarrollando una especificación de la UE para medir el consumo energético, la huella de carbono, el uso del agua y el rendimiento de los sistemas de IA. En este desarrollo han participado más de 20 universidades y empresas, y está liderado por la Secretaría de Estado, que incluirá un sello de calidad. Porque gracias a esa certificación y los datos seremos capaces de avanzar hacia una IA limpia, verde y sostenible”.
Las cátedras, aliadas na revolución tecnolóxica responsable
Tras a apertura, a primeira mesa arrincou cun debate centrado no papel estratéxico das cátedras universitarias como motor de innovación sustentable. Neste sentido, José Carlos Baquero, director da División de Intelixencia Artificial e Big Data de Secure e-Solutions en GMV, subliñou que a tecnoloxía se trata do segundo paso: “É fundamental centrarse primeiro no problema ou reto que se quere resolver para poder xerar unha idea de impacto”. Tamén participaron representantes de dous das Cátedras ENIA que recibiron axudas da Secretaría de Estado de Dixitalización e Intelixencia Artificial no marco do Plan de Recuperación, Transformación e Resiliencia do Goberno de España. Por unha banda, Brais Cancela Barizo, investigador na Cátedra UDC-Inditex, animou aos participantes a “desterrar a síndrome do impostor e non estancarse”, lembrando que é “un campo tan apaixonante como aterrador, onde calquera modelo de hai dous anos xa é obsoleto”, polo que insistiu na necesidade de manterse en constante actualización. E, doutra banda, Jesús Sánchez-Oro, en representación da Cátedra URJC-OGA, sinalou a importancia de lanzarse a experimentar: “Hai que perder o medo e rodearse de xente que saiba. Esta é unha área 100% experiencial, e ás veces esas ideas que parecen perdidas xeran grandes resultados ou inspiran a outros para continuar”.
Con este segundo hackathon, o Programa Nacional de Algoritmos Verdes avanza no seu obxectivo de consolidar a España como referente internacional en innovación tecnolóxica sustentable, nun ciclo que continuará no outono cunha terceira edición centrada en novos desafíos ambientais.