O pasado 7 de outubro de 2020, o Goberno presentou o Plan de Recuperación, Transformación e Resiliencia (PRTR en diante), entendido como un proxecto de país que orienta a modernización da economía española, a recuperación do crecemento económico e a creación de emprego, a reconstrución sólida, inclusiva e resiliente tras a crise do COVID, dando resposta aos retos da próxima década. O novo Fondo de Recuperación Next Generation EU permitirá a España mobilizar un volume de investimento sen precedentes. En efecto, o acordo do Consello Europeo prevé financiamento por ata 140.000 millóns de euros en transferencias e créditos nos próximos seis anos, un 11% do PIB de 2019.
La mobilización dun volume tan importante de recursos abre unha oportunidade extraordinaria para o noso país, comparable aos procesos de transformación económica producidos a raíz da incorporación ás Comunidades Europeas nos anos 80 ou a creación do Fondo de Cohesión europeo en metade dos 90. Permitirá non só a superación da crise e a recuperación do emprego, senón que facilitará a modernización da nosa economía, para que esa recuperación sexa verde, dixital, inclusiva e social. Poranse en marcha transformacións e reformas estruturais dirixidas á transición cara a unha economía e sociedade climáticamente neutras, sustentables, circulares, respectuosas cos límites impostos polo medio natural e eficientes no uso de recursos.
O 23 de xullo de 2020 o Presidente do Goberno presentou a estratexia “España Dixital 2025”, unha axenda actualizada para impulsar a transformación dixital de España como panca fundamental para relanzar o crecemento económico, reducir a desigualdade, aumentar a produtividade e aproveitar todas as oportunidades que brindan as novas tecnoloxías. Dentro desta estratexia e conscientes tanto da súa importancia tecnolóxica como do impacto social do seu desenvolvemento e adopción, incluíuse á intelixencia artificial (IA) como tecnoloxía crave no seu eixo noveno.
Derivado diso, o Goberno presentou o 2 de decembro de 2020 a Estratexia Nacional de Intelixencia Artificial (ENIA en diante, con localizador do PRTR C16.R1/I1), co fin de impulsar o seu desenvolvemento, sentando así as bases para a creación dun ecosistema de excelencia en intelixencia artificial que albergue a investigación científica e a innovación, o desenvolvemento de capacidades e talento, o despregamento de plataformas de datos e infraestruturas tecnolóxicas, a súa integración no tecido económico, a potenciación do seu uso no sector público e o establecemento dun marco ético e normativo.
Unha das liñas de actuación da esta estratexia é desenvolver o talento nacional en Intelixencia Artificial (IA en diante), así como promover unha maior oferta formativa en Formación Profesional e universitaria orientada á IA (medida 9). Para iso, entre outras medidas, preténdese crear ou apoiar cátedras universitarias en IA cuxa actividade estea centrada na investigación, a difusión e a formación. Los anos 2022 e 2023 servirán, por tanto, para pór en marcha instrumentos de colaboración pública e privada co fin de proceder a financiar aquelas cátedras xa en marcha ou de nova creación que centren a súa actividade en diferentes temáticas nas que se aplique a IA. Prevese un investimento de 5,7 millóns de euros en 2022 e de 7 millóns en 2023, para un marco trianual, momento a partir do cal a cátedra deberá sosterse de maneira autónoma.
Os instrumentos que se desenvolvan contribuirán ao fito 251 do Council Implementation Decisión (CID): “Apoio a proxectos sobre a intelixencia artificial – Atracción de Talento”, con indicador cualitativo “Publicación e financiamento das axudas do programa” no último trimestre de 2023. Tamén contribúen ao fito 253 “Finalización de proxectos sobre intelixencia artificial”, con indicador cualitativo “Notificación da finalización” no primeiro trimestre de 2026.
En todo caso, as ferramentas de colaboración público-privada que se deseñen respectarán o marco xurídico sobre Axudas de Estado da Unión Europea, así como o Regulamento da (UE) 2021/241 do 12 de febreiro de 2021, polo que se establece o Mecanismo de Recuperación e Resiliencia, e a orde HFP/1030/2021, do 29 de setembro, pola que se configura o sistema de xestión do Plan de Recuperación, Transformación e Resiliencia.
Obxectivo
En este contexto, o Ministerio de Asuntos Económicos e Transformación Dixital lanza o presente pedimento, co fin de identificar as áreas de coñecemento, formación e liñas de investigación máis prometedoras e necesarias para o apoio ou a creación de cátedras universitarias en IA, que centren a súa actividade en temas fundamentais ou aplicados a diferentes disciplinas.
Este documento recolle unha serie de premisas para que todos os participantes interesados poidan facer chegar as súas manifestacións de interese ao Ministerio de Asuntos Económicos e Transformación Dixital, co fin de que este avalíe que tipo de necesidades existen para o desenvolvemento dun Programa de Cátedras que contribúa a reforzar as actividades de investigación en materia de intelixencia artificial, á vez que crea un corpo de coñecemento sólido para nutrir a oferta formativa en diferentes campos que utilicen esta tecnoloxía.
De maneira concreta, a manifestación de interese pretende:
- Conocer que cátedras existentes poden enmarcarse no Programa de Cátedras IA.
- Conocer que cátedras de nova creación poden enmarcarse no Programa de Cátedras IA.
- Obtener las características básicas de las cátedras propuestas: envergadura y presupuesto, así como las áreas de conocimiento y tecnológicas asociadas.
- Localizar liñas potenciais de investigación, desenvolvemento e formación en IA, avaliando o seu encaixe en diferentes temáticas ou sectores, así como dentro doutras medidas da ENIA.
- Detectar liñas potenciais de desenvolvemento de proxectos innovadores que integren a IA en distintas áreas de coñecemento.
- Deducir a súa potencial contribución á transición ecolóxica, así como ao desenvolvemento económico e social.
- Detectar posibles aliñamentos estratéxicos con outras medidas.
Expresiones de Interés
Os participantes desta manifestación de interese deberán tomar en consideración os seguintes condicionantes:
La presentación de expresiones de interés está abierta a todo tipo de participantes (ciudadanos, agentes privados y públicos, teniendo en cuenta a empresas de cualquier tamaño, así como centros de investigación y universidades de cualquier índole) con conocimiento en la aplicación de soluciones basadas en IA o en el desarrollo y entrenamiento de modelos de IA, con especial foco a los centros universitarios.
No fíxanse límites económicos en canto ao importe das cátedras nas expresións de interese presentadas.
Las expresións de interese serán presentadas de maneira individual e anónimo por cada axente.
La información que se recompile mediante estas expresións de interese ten como único obxectivo axudar á definición das liñas estratéxicas e guiar a acción da Secretaría de Estado de Dixitalización e Intelixencia Artificial na execución do programa con cargo aos fondos europeos antes mencionados.
Esta manifestación de interese non se realiza no marco de ningún procedemento de contratación nin de subvención convocado nin por convocar e en ningún caso xera dereito preferente ao financiamento, nin compromiso algún por parte do Ministerio de Asuntos Económicos e Transformación Dixital.
Unha vez finalice o prazo para a recepción de expresións de interese asociadas a este documento, procederase a analizar as propostas presentadas para posteriormente articular os instrumentos de colaboración público-privada máis adecuados. En todo caso, as ferramentas de colaboración público-privada que se deseñen respectarán o marco xurídico sobre Axudas de Estado da Unión Europea, así como o Regulamento da (UE) 2021/241 do 12 de febreiro de 2021, polo que se establece o Mecanismo de Recuperación e Resiliencia, e a orde HFP/1030/2021, do 29 de setembro, pola que se configura o sistema de xestión do Plan de Recuperación, Transformación e Resiliencia.
La non presentación dunha expresión de interese ou resposta á consulta non limitará a posibilidade de presentar propostas para a participación nalgún tipo de ferramenta de colaboración público-privada.
Las convocatorias posteriores a esta Manifestación de Interese estarán suxeitas en todo momento aos criterios de publicidade, concorrencia, transparencia e non discriminación.
Presentación de expresións de interese
Las expresións de interese deberán ser remitidas utilizando o formulario publicado na seguinte ligazón.
Os participantes poderán remitir unha ou varias expresións de interese. Las expresións de interese remitidas deberán ser anónimas. Las contribucións deberán presentarse seguindo o formulario proporcionado na ligazón anterior, de acordo con as instrucións achegadas no mesmo.